طی چهاردههی پسین، مردم افغانستان حاکمیت شش نوع نظام اداری-سیاسی را آزمایش نمودهاند؛ اما از آنجایي که ماهیت همهی این نظامها-علیرغم اختلاف ظاهری- واحد و همانا قوممحور و متمرکز بوده، از پس هر تحول، طبیعت استبدادی حاکمان پرجوشتر، و شمشیر ستمشان آختهتر میشد. چرا تغییر رژیمها و تعویض نظامها نتوانست به استبداد نقطهی پایان بگذارد، و به تبعیض قومی و اجتماعی نه بگوید؟ برای دریافت پاسخ دقیق به این پرسش باید به تاریخ برگردیم تا بدانیم این اقتدار قوم محور و مستبد چگونه شکل گرفته؛ و این جغرافیا از نظر سیاسی چه وضعیتي داشته و بدست چه کساني
