مبارزه‌ای که فقط در بیانیه‌ها زنده است ( نقدی بر عمل کرد رهبران مخالف طالب)

دسته: تحلیل
نویسنده: شهرام خراسانی
2025/12/29
11:57 ق.ظ
بازدید: 10

پایگاه خبری تحلیلی روایت : دیروز یک‌بار دیگر رهبران سیاسی مخالف طالبان جمع شدند؛ نه در سنگر، نه در میدان، نه در جغرافیای خطر، بلکه پشت صفحه‌های سرد موبایل و لپ‌تاپ. فاتحه‌ی آنلاین بود؛ برای جنرال اکرام‌الدین سریع. چهره‌ها یکی‌یکی ظاهر شدند، صدای قرآن پخش شد، بعد نوبت سخنرانی‌ها رسید. هر کدام چند جمله گفتند؛ از «شهادت»، از «ادامه‌ی مبارزه»، از «راهی که متوقف نمی‌شود». صفحه‌ها بسته شد، اینترنت قطع شد و همه به همان زندگی امن و دور از خطر خود برگشتند. اما پرسشی باقی ماند: این مبارزه‌ای که از آن سخن می‌گویند، دقیقاً کجا جریان دارد؟

دیروز یک‌بار دیگر رهبران سیاسی مخالف طالبان جمع شدند؛ نه در سنگر، نه در میدان، نه در جغرافیای خطر، بلکه پشت صفحه‌های سرد موبایل و لپ‌تاپ. فاتحه‌ی آنلاین بود؛ برای جنرال اکرام‌الدین سریع. چهره‌ها یکی‌یکی ظاهر شدند، صدای قرآن پخش شد، بعد نوبت سخنرانی‌ها رسید. هر کدام چند جمله گفتند؛ از «شهادت»، از «ادامه‌ی مبارزه»، از «راهی که متوقف نمی‌شود». صفحه‌ها بسته شد، اینترنت قطع شد و همه به همان زندگی امن و دور از خطر خود برگشتند. اما پرسشی باقی ماند: این مبارزه‌ای که از آن سخن می‌گویند، دقیقاً کجا جریان دارد؟

در همان ساعاتی که فاتحه‌ی آنلاین پایان یافت، واقعیت تلخ‌تر از هر شعار، خود را تحمیل می‌کرد. طالبان حتا بیرون از افغانستان، در دیاری که قرار بود امن باشد، یکی دیگر از مخالفان خود را ترور کرده بودند. جنرالان و نظامیان پیشین یکی‌یکی هدف قرار می‌گیرند، اما رهبران سیاسی هنوز هم از «ادامه‌ی مبارزه» سخن می‌گویند؛ مبارزه‌ای که نه میدانش معلوم است، نه فرماندهی‌اش و نه هزینه‌ای که خودشان حاضر باشند بپردازند.

مبارزه‌ای که فقط در قاب صفحه‌ها جریان دارد

مشکل اصلی رهبران سیاسی مخالف طالبان، تنها نداشتن ابزار نظامی یا محدودیت‌های عینی نیست؛ مشکل، فاصله‌ی عمیق میان گفتار و واقعیت است. آنان سال‌هاست که در نشست‌ها، بیانیه‌ها و گفت‌وگوهای رسانه‌ای از مقاومت، ایستادگی و آینده‌ی بدون طالبان سخن می‌گویند، اما در عمل، آنچه تولید کرده‌اند مجموعه‌ای از وعده‌های بی‌سرانجام و شعارهای تکراری بوده است.

وقتی طالبان در داخل و خارج از افغانستان با ترور هدفمند مخالفان خود پیش می‌روند، این رهبران حتی نتوانسته‌اند ابتدایی‌ترین سازوکارهای امنیتی را برای شبکه‌های سیاسی و نظامی همسو با خود ایجاد کنند. با این حال، همچنان دیگران را به «ماندن»، «مقاومت کردن» و «امید داشتن» تشویق می‌کنند؛ تشویقی که هزینه‌اش را نه خودشان، بلکه نظامیان پیشین، فعالان مدنی و چهره‌های محلی می‌پردازند.

همچنین بخوانید: آینده پسا طالبان یا طالبانِ پسا مدرن؟؛ بقای طالبان و پیامد های آن

این وضعیت به‌طرز دردناکی یادآور قصه‌ی معروف «چوپان دروغگو» است. چوپانی که بارها فریاد زد «گرگ آمد»، مردم را بی‌دلیل به میدان کشاند و هر بار که گرگی نبود، اعتماد مردم کمتر شد. تا آن‌که روزی گرگ واقعاً آمد، اما دیگر کسی فریادش را باور نکرد. امروز نیز رهبران سیاسی بارها از «مرحله‌ی نهایی»، «سقوط نزدیک» و «شروع مقاومت» سخن گفته‌اند، بی‌آن‌که پشت این فریادها اقدام واقعی باشد. اکنون که گرگ واقعاً آمده و جان انسان‌ها گرفته می‌شود، جامعه دیگر نمی‌داند کدام هشدار واقعی است و کدام صرفاً تکرار یک شعار.

خطر این رهبران در سکوت‌شان نیست؛ در حرف زدن بی‌هزینه‌شان است. آنان از امن‌ترین نقاط جهان نسخه‌ی مبارزه می‌پیچند، در حالی که خود از هر نوع هزینه‌ی مستقیم دور مانده‌اند. این شکاف اخلاقی، مشروعیت هر نوع ادعای رهبری را زیر سوال می‌برد و اعتماد اجتماعی را فرسوده‌تر از همیشه می‌کند.

فرجام سخن اینکه؛

شهادت جنرال اکرام‌الدین سریع تنها یک رویداد امنیتی نه بل آینه‌ای است که ناتوانی، سردرگمی و بی‌مسئولیتی رهبری سیاسی مخالف طالبان را عریان می‌کند. تا زمانی که «مبارزه» صرفاً در قاب صفحه‌های آنلاین، بیانیه‌ها و فاتحه‌های مجازی خلاصه شود، نه امیدی ساخته می‌شود و نه اعتمادی ترمیم. مردم افغانستان دیگر به شعار نیاز ندارند؛ به صداقت، مسئولیت‌پذیری و شجاعت اعتراف به واقعیت نیاز دارند. در غیر آن، تاریخ این رهبران را نه به‌عنوان پیش‌گامان مقاومت، بلکه به‌مثابه چوپانانی به یاد خواهد آورد که آن‌قدر دروغ گفتند تا وقتی گرگ آمد، دیگر کسی گوش نداد.

نوشته های مرتبط :