فردوسی و استمرار مقاومت فرهنگی در بستر تاریخ؛ طالبان امروز همان نقشه ضحاک را اجرا می کنند

دسته: گزارش ها
نویسنده: ضیا ضیایی
2025/05/17
2:54 ب.ظ
بازدید: 14

پایگاه خبری تحلیلی روایت : شب گذشته، نشست تخصصی با موضوع «فردوسی و استمرار مقاومت فرهنگی در بستر تاریخ» به میزبانی پایگاه خبری-تحلیلی روایت در صفحه ایکس برگزار شد. این نشست با حضور جمعی از شاعران، نویسندگان و فرهیختگان برجسته فارسی زبان همراه بود و اهمیت نقش فردوسی در حفظ هویت فرهنگی و زبان فارسی مورد بررسی قرار گرفت.

شب گذشته، نشست تخصصی با موضوع «فردوسی و استمرار مقاومت فرهنگی در بستر تاریخ» به میزبانی پایگاه خبری-تحلیلی روایت در صفحه ایکس برگزار شد. این نشست با حضور جمعی از شاعران، نویسندگان و فرهیختگان برجسته فارسی زبان همراه بود و اهمیت نقش فردوسی در حفظ هویت فرهنگی و زبان فارسی مورد بررسی قرار گرفت.

فردوسی؛ نماد مقاومت فرهنگی

شمس‌الحق آریانفر نویسنده و پژوهشگر در این نشست با اشاره به نقش بی‌بدیل فردوسی در حفظ فرهنگ و زبان فارسی گفت؛ اگر فرهنگ از دست برود، ملت‌ها نابود می‌شوند. اساس همه مقاومت‌ها، فرهنگ است. فردوسی در شرایطی ظهور کرد که خراسان تحت سلطه بود، اما او تسلیم نشد و با خلق شاهنامه، هویت ایرانی-اسلامی را زنده نگه داشت. زمان فردوسی، زمان امروز است؛ همان‌گونه که آن روز به نام اسلام، حکومت‌های قومی بر مردم تحمیل شد، امروز نیز شاهد چنین وضعیتی هستیم. فردوسی به ما درس آزادگی، شجاعت و اتحاد می‌دهد.

شاهنامه؛ بزرگ‌ترین حماسه جهان

غفران بدخشانی به اهمیت تاریخی شاهنامه پرداخت و گفت؛ فردوسی روایت‌های پراکنده تاریخی را یکپارچه کرد و حافظه جمعی ما را زنده نگه داشت. او ادامه‌دهنده مبارزه خراسانیان علیه سلطه بیگانگان بود. انگیزه نوشتن شهنامه، جو حاکم سردرگمی هویتی و روحیه آزادی‌خواهی پارسی‌زبانان بود. امروز نیز زبان فارسی هدف گرفته شده است. اگر می‌خواهیم متحد باشیم، باید به ریشه‌های مشترک خود بازگردیم.

نقش زنان در شاهنامه

خجسته الهام با بررسی جایگاه زنان در شاهنامه گفت: «در هیچ کتابی مانند شاهنامه، زنان این‌چنین برجسته تصویر نشده‌اند. فردوسی نگاهی جنسیتی نداشت و شخصیت‌های زن شاهنامه، مانند گردآفرید، قاطع، دانا و تأثیرگذار هستند. حتی در آغاز شاهنامه، فردوسی از دانش همسرش یاد می‌کند که نشان‌دهنده احترام او به زنان است. البته برخی ابیات زن‌ستیزانه نیز وجود دارد، اما این موارد منسوب به او نیست و در مقایسه با حجم عظیم شاهنامه، بسیار ناچیز است.»

فردوسی؛ احیاگر اسطوره‌ها یا زبان فارسی؟

عبدالشهید ثاقب پژوهشگر و نویسنده به این مسئله پرداخت که آیا فردوسی احیاکننده زبان فارسی بود یا اسطوره‌های ایرانی و افزود؛ برخی می‌گویند اگر فردوسی نبود، زبان فارسی از بین می‌رفت، اما پیش از او نیز شاعران بسیاری به فارسی می‌سرودند و حتی کتاب‌های دینی به فارسی ترجمه شده بود. آنچه فردوسی را متمایز می‌کند، احیای اسطوره‌های ایرانی در دوران اسلامی بود. در آن زمان، کسی جرئت بیان اساطیر ایران را نداشت، زیرا ممکن بود مانند “نظر بن حارث” تکفیر شود. فردوسی این تابو را شکست و هویت اساطیری ما را زنده کرد. حتی ابوالقاسم (محمود غزنوی) به جنازه او نماز نخواند، چون او را احیاگر فرهنگ پیش از اسلام می‌دانست.

درس‌های فردوسی برای امروز

انوشه عارف در این نشست با اشاره به شرایط امروز جهان فارسی‌زبان گفت که فردوسی نشان داد که زبان و فرهنگ، ستون‌های مقاومت یک ملت هستند. امروز نیز همانند عصر فردوسی، زبان فارسی در معرض تهدید است. ما باید از شاهنامه بیاموزیم که چگونه در سخت‌ترین شرایط، هویت خود را حفظ کنیم
همچنین در این گفتمان تاکید شد که شرایط امروز جهان فارسی‌زبان، به ویژه در افغانستان، شباهت‌های زیادی به عصر فردوسی دارد. اتحاد، پاسداری از زبان فارسی و مقاومت فرهنگی مهم‌ترین درس‌هایی است که از این حماسه‌سرای بزرگ می‌توان آموخت.

نوشته های مرتبط :