عمران‌خان، جناح معاصر

دسته: تحلیل
نویسنده: تحریریه روایت
1402/02/24
11:31 ق.ظ
بازدید: 1

چنین می‌نماید که عوام پاکستان عمران‌خان را یک محمد علی جناح دیگر پذیرفته اند. اتصال عاطفی عمران‌خان با عوام پاکستان سبب شده است که با قدرت و صلابت بیشتر در برابر ارتش پاکستان حرف بزند. او در سخن‌رانی اخیرش به ارتش طعنه‌ی شکست بنگله‌دیش را داد و گفت که حاکمان آن زمان که منظورش جنرال‌های ارتش بود، به کشورش بدنامی و ذلت آوردند ولی او از همان زمان در میدان‌های ورزشی می‌درخشید و به پاکستان خوش‌نامی می‌آفرید. او بار دیگر این روایتش را به زبان بسیار ساده به عوام توضیح داد که استقلال و اقتصاد پاکستان در گرو اتحاد ارتش و سازمان‌های سیاسی سنتی است و رهایی از این وضعیت را آزادی حقیقی خواند. بسیاری از کسانی که اوضاع پاکستان را دنبال می‌کنند به این باور رسیده اند که عمران‌خان برنده‌ی طبیعی یک انتخابات آزاد، شفاف و رقابتی است. او به ارتش هشدار داد که اگر جلو برگزاری انتخابات را بگیرد، سناریوی سریلانکا در پاکستان تحقق می‌یابد. در صورت پیروزی عمران‌خان در انتخابات، او در نقش محمد علی جناح به قدرت برخواهد گشت. معنای مشخص این نقش این است که ارتش را در کنترل خواهد گرفت. او به صراحت گفته است که نظامیانی را که به باور خودش در طراحی حمله به جانش نقش داشتند ،مواخده خواهد کرد. این به معنای آن است که کنترل ارتش پاکستان را به دست می‌گیرد. در سال ۱۹۴۷ محمد علی جناح در یک جلسه‌ با نظامیان مورد انتقاد افسران قرار گرفت. یک افسر گفت که نباید جنرال‌های انگلیسی در ارتش پاکستان پس از این وظیفه اجرا کنند. جناح در پاسخ او گفت که سپاهیان اجازه‌ی پالیسی‌سازی ندارند، وظیفه‌ی آنان تطبیق پالیسی‌های حکومت و مقام‌های غیر نظامی است. اسناد این جلسه موجود است و در بیشتر کتاب‌های تاریخ پاکستان انعکاس یافته است. به همین دلیل بود که در قانون اساسی پاکستان، ارتش موظف شده است که از حکومت منتخب فرمان‌برداری کند، اما در عمل برعکس است. آرمان قانون با واقعیت اجرایی آن بسیار فاصله دارد. در صورتی که عمران‌خان برگردد با اتکا به جنبش توده‌ای طرف‌دارش سعی خواهد کرد کنترل ارتش را به دست بگیرد و در نقش محمد علی جناح عمل کند. در گذشته صرف جنرال‌های پاکستانی به خود حق می‌دادند از جناح الگو برداری کنند. با تشکیل پاکستان، جناح رییس دولت، رییس مجلس قانون‌گذاری، فرمانده کل نیروهای مسلح و رهبر حزب مسلم‌لیگ شد و تمام کانون‌های قدرت را به دست خود گرفت. پس از هر کودتای نظامی در پاکستان، جنرالی که در راس کودتا بود، به تقلید از جناح خودش را رییس دولت، فرمانده کل قوا و تعدیل‌کننده‌ی قانون اساسی اعلام می‌کرد. جنرال ایوب خان، جنرال یحیی خان، جنرال ضیاالحق و جنرال مشرف همه همین طور کردند. اما این بار عمران‌خان که یک سیاست‌مدار غیر نظامی است، کمر خود را بسته است تا محمد علی جناح دیگر شود و قدرت پاکستان را به دست بگیرد و ارتش را رام خودش بسازد. به ارتش پاکستان قابل تحمل نیست که یک محمد علی جناح دیگر روی کار بیاید و جلو این نهاد را به دست بگیرد. محمد علی جناح جدید ظهور کرده است

همچنین بخوانید: اخراج اجباری مهاجرین؛ بازی برد_برد طالبان و پاکستان (۲)

نوشته های مرتبط :