لحظه‌ی شادی؛عشق به میهن

دسته: تحلیل
نویسنده: تنویراحمد قسیم
2026/09/15
9:53 ق.ظ
بازدید: 4

پایگاه خبری تحلیلی روایت : جامعه فقط با قانون و نهاد ساخته نمی‌شود؛ با احساس تعلق نیز ساخته می‌شود. انسان وقتی خود را متعلق به یک سرزمین بداند، وطن برایش صرفا یک محدوده‌ی جغرافیایی نیست؛ بخشی از هویت اجتماعی اوست.

همین لحظه‌ی اکنون؛همه‌ی غم‌ها و دردهای این روزها یک‌سو؛ اما رقصیدن و ابراز شادی امام‌علی رحمان در جشن استقلال کشور اش از منظر اجتماعی، قابل تامل و حتی تحسین‌برانگیز است. رقص او فقط یک حرکت برای شادی نیست؛ نوعی نمایش عمومی عشق به میهن، احساس تعلق و پیوند عاطفی با سرزمین است.

جامعه فقط با قانون و نهاد ساخته نمی‌شود؛ با احساس تعلق نیز ساخته می‌شود. انسان وقتی خود را متعلق به یک سرزمین بداند، وطن برایش صرفا یک محدوده‌ی جغرافیایی نیست؛ بخشی از هویت اجتماعی اوست.

بدبختانه مشکل ما این است که در نهاد آموزش و پرورش مان چه در گذشته و حال به مفهوم “عشق به میهن”و “میهن‌دوستی” آن‌گونه که باید، جایگاه جدی ندارد. ما کمتر به کودکان می‌آموزیم که وطن چیزی فراتر از دولت، حکومت، قوم، زبان و گروه سیاسی است؛ وطن همان جایی است که در آن متولد شده‌ایم، نفس کشیده‌ایم، بزرگ شده‌ایم و خاطرات جمعی ساخته‌ایم.

اگر این احساس تعلق در جامعه نهادینه شده بود، شاید در روز سقوط جمهوری، دیدن انسان‌هایی که با بال‌های هواپیما آویزان شدند، برای مان چنین تکان‌دهنده نبود. چگونه ممکن است انسانی در سرزمینی متولد شود، در آن رشد کند ،از هوای آن نفس بکشد و زندگی بسازد، اما در نهایت به این نتیجه برسد که “این وطن، وطن نمی‌شود؛ باید برویم”

این فقط یک انتخاب فردی نیست؛ می‌تواند نشانه‌ی یک آفت اجتماعی عمیق باشد: تضعیف احساس تعلق به سرزمین و فروپاشی اعتماد به امکان ساختن آینده در وطن.

از این منظر، تاجیکستان می‌تواند برای ما یک نمونه‌ی خوب و قابل تامل باشد؛ کشوری با بسیاری از پیوندهای تاریخی، فرهنگی و زبانی مشترک با ما که در آن نمادهای ملی و احساس تعلق به کشور در عرصه‌ی عمومی پررنگ‌تر دیده می‌شود.

همچنین بخوانید: قدرت و عدالت در شعر حافظ

به نظر میرسد ما بیش از آن‌که به کودکان خود فقط تاریخ وطن را بیاموزیم، باید احساس تعلق به وطن را نیز آموزش دهیم؛ زیرا جامعه‌ی که شهروندان اش وطن را خانه‌ی مشترک خود ندانند، در نخستین بحران، نخستین چیزی که از دست می‌دهند، امید به ماندن و ساختن است.