در ماههای اخیر، سه نام از سه مسیر متفاوت از حافظهٔ زندهٔ جامعهٔ افغانستان عبور کردند؛ دو نام با واکنشی محدود و کمدامنه، و یک نام با بازتابی گسترده در فضای عمومی. این تفاوت در نوع و میزان واکنش اجتماعی، زمینهای برای بررسی نقش سیاست، مردمداری و میزان پیوند چهرههای سیاسی با جامعه در شکلگیری حافظهٔ جمعی افغانستانِ تحت سلطهٔ طالبان است. پرسش اصلی این است که چرا جامعه برای برخی مرگها واکنش محدودی نشان میدهد، اما در برابر برخی دیگر، وارد نوعی همدردی گسترده و آشکارا سیاسی میشود. عبدالسلام عظیمی قاضی القضات و رئیس دادگاه عالی دوره جمهوریت