نیاز ما به مبارزه علیه فقر و تبعیض طبقاتی

دسته: تحلیل
نویسنده: تحریریه روایت
1402/02/11
3:33 ب.ظ
بازدید: 2

امروز ۱ می، روز جهانی کارگر است. در این روز احزاب سوسیالیست و اتحادیه‌های کارگری در سراسر جهان اعتراضات خیابانی برگزار می‌کنند و بی‌عدالتی‌های طبقاتی را به نقد می‌گیرند.

امروز اول صبح نگاهی انداختم به رسانه‌های افغانستان تا ببینم که در باره‌ی روز کارگر چه مطالبی نوشته‌اند. متاسفانه در مطبوعات کشور چیزی در این مورد نیافتم.

چرا در افغانستان بحث طبقاتی دست کم گرفته می‌شود؟ آیا در این سرزمین آن‌قدر برابری حاکم است که جایی برای طرح این مباحث نیست؟ یا ما چنان مصروف مسایل تباری شده‌ایم که بی‌عدالتی‌های طبقاتی، فقر و گرسنگی را فراموش کرده‌ایم؟

واقعیت این است که افغانستان یکی از فقیرترین کشورهای دنیا است و ضمن آن‌که در فقر و گرسنگی بیداد می‌کند، بی‌عدالتی طبقاتی نیز وجود دارد.

چندی پیش، یکی از سازمان‌های بین‌المللی مستقر در افغانستان گزارش داد که نزدیک به ۲۸ میلیون شهروند این سرزمین در معرض تهدید گرسنگی قرار دارند. با این همه اما می‌بینیم که هیچ کسی به موضوع فقر در افغانستان نمی‌پردازد و تنها مساله‌ای که خیلی داغ است، موضوعات تباری است.

این درست است که حل مسأله ملی و مناسبات تباری در افغانستان یکی از اولویت‌های ما است، اما این امر نباید به بهایی فراموشی درد و رنج کودکان خیابانی، اقشار فقیر و تهی‌دست و ۲۸ میلیون انسانی که زیر خط فقر زندگی می‌کنند، تمام شود. ما نباید هم‌صدا با فون هایک بگوییم که عدالت اجتماعی سرابی بیش نیست، بل باید به تفکر ویتگنشتاین نزدیک شویم که می‌گفت: « ممکن نیست هیچ فریاد درد و رنجی، از فریاد یک انسان شدیدتر باشد. یا ممکن نیست هیچ درد و رنجی شدیدتر از درد و رنج یک انسان واحد باشد. ممکن نیست کل سیاره زمین، بیش از یک روح واحد درد و رنج بکشد. هرکس مرکز جهان خویشتن است».
لازمه‌ی نزدیک شدن به چنین تفکر، احترام گذاشتن به همسایه و همدردی با آن می‌باشد. وقتی از خاخام هیلل، متخصص تلمود، خواستند که عصاره‌ی تمام پیام‌های الهی را بیان کند، او به فرمان «به همسایه‌ات عشق بورز» اشاره کرده و آن را فشرده‌ی تمام ادیان خواند.
عشق‌ورزیدن به همسایه، شاید کاری دشوار باشد، اما پیامد آن، به قول زیگمونت باومن، تولد انسانیت خواهد بود.
باومن می‌گوید: «عشق‌ورزیدن به همسایه ممکن است مستلزم جهش ایمانی باشد، ولی نتیجه‌ی این کار عبارت است از تولد انسانیت. این کار هم‌چنان عبارت است از گذر سرنوشت‌ساز از غریزه بقا به اخلاق.
این گذری است که اخلاق را به قسمتی از بقا، و شاید شرط لازم آن، تبدیل می‌کند. با این مولفه، بقای یک انسان به بقای انسانیت در انسان تبدیل می‌شود.»
شاید آن بار امانتی که حافظ از آن سخن می‌گوید همین عشق‌ورزیدن به همسایه باشد:
آسمان بار امانت نتوانست کشید
قرعه فال به نام من دیوانه زدند
عشق‌ورزیدن به همسایه، به قول ایوان کلیما، یعنی داشتن این احساس که وظیفه و مسوولیت من است که بشوم صدای آن دیگران؛ صدای کودکان خیابانی، اقشار فقیر و تهی‌دست.

همچنین بخوانید: مهاجرت دسته جمعی یا کوچ اجباری و پاکسازی قومی؟

نوشته های مرتبط :