شورای امنیت سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامه ۲۷۲۱ (۲۰۲۳)، از دبیر کل این سازمان خواسته که برای افغانستان نماینده ویژه تعیین کند. این قطعنامه با اکثریت آرای ۱۵ عضو دایمی و غیردایمی این شورا به تصویب رسیده است. چین و روسیه به این قطعنامه رای ممتنع داده و گفتهاند که ارایه راهحلهای بیرونی در افغانستان نتیجه نداده و خواستار مشورت سازمان ملل در مورد انتخاب نماینده ویژه با طالبان شدهاند. شورای امنیت این قطعنامه را در چارچوب اجرای پیشنهادات مطرحشده در ارزیابی مستقل فریدون سنیرلیاوغلو، هماهنگ کننده ویژه سازمان ملل در افغانستان پس از مشورت با طالبان و شماری از چهرههای سیاسی، به تصویب رسانده است. همه کشورهای عضو صلح و ثبات در افغانستان را ضروری دانسته و بر رفتار هماهنگ و مبتنی بر رعایت حقوق زنان و ارزشهای حقوق بشری از سوی طالبان تاکید کردهاند.
شورای امنیت سازمان ملل متحد روز گذشته قطعنامهای را تصویب کرد که از دبیرکل خواسته شده تا یک نماینده ویژه برای افغانستان تعیین کند. طبق قطعنامه، نماینده ویژه باید دارای تخصص قوی در مورد حقوق بشر و جنسیت باشد. براساس این قطعنامه، نماینده ویژه سازمان ملل در مورد «دیپلماسی» با طالبان کار کند. این قطعنامه همچنان بر اهمیت تداوم کار دفتر هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) نیز تاکید کرده است. این قطعنامه با ۱۳ رای موافق به تصویب شورای امنیت رسید و روسیه و چین به آن رای ممتنع دادند.
اعضای شورای امنیت سازمان ملل متحد با تصویب این قطعنامه، حمایت کامل خود را از یوناما و نماینده ویژه دبیر کل سازمان ملل در امور افغانستان اعلام کرده، ارزیابی مستقل هماهنگکننده این سازمان را مثبت خوانده و کشورها را تشویق کردهاند تا اجرای توصیههای خود را بهویژه در رابطه با افزایش مشارکت بینالمللی به شیوه هماهنگتر در نظر بگیرند. در قطعنامه تاکید شده که هدف از این روند، باید صلح افغانستان با خود و همسایهگانش باشد تا این کشور بهطور کامل در جامعه بینالمللی مدغم شود و تعهدات بینالمللی را رعایت کند. علاوه بر این، بر تضمین مشارکت کامل، برابر، معنادار و ایمن زنان افغان در این روند تاکید شده است.
اعضای شورای امنیت از تصمیم دبیر کل برای برگزاری نشست بعدی فرستادهگان ویژه کشورها در مورد افغانستان استقبال کرده و از دبیر کل سازمان ملل خواستهاند که نتیجه این رایزنیها و گفتوگوها را ظرف ۶۰ روز به شورای امنیت ارایه کند.
نماینده جاپان به نمایندهگی از کشورش و امارات متحده عربی گفته که این قطعنامه «استراتژی جدید» مسایل مختلف برای «تعامل هماهنگ جامعه جهانی در مورد افغانستان» را تعریف میکند.
پیشنویس این قطعنامه که از سوی نمایندهگان این دو کشور پیشنهاد شده بود، با اکثریت آرا به تصویب رسیده و نماینده جاپان گفته است: «ما در مورد افغانستان، امسال متحد ماندهایم و امیدواریم که این روند همچنان در سال پیشرو ادامه پیدا کند.»
از سوی دیگر، نماینده امارات متحده عربی نیز پس از پایان رایگیری از فریدون سنیرلیاوغلو و تیمش به دلیل ارایه گزارشش تشکر کرده است. او گفته که پیام امروز پایان بخشیدن به انزوای افغانستان و «تازهترین فرصت برای تغییر این روند» در افغانستان است و «نیاز به مصالحه از سوی همه جوانب» دارد. به گفته نماینده امارات متحده، این قطعنامه «رویکرد عملگرایانه بینالمللی» در مورد افغانستان دارد.
نماینده امارات متحده عربی از ممنوعیت حضور دختران در مکتبها از سوی طالبان، ابراز نگرانی عمیق کرده و افزوده که با این اقدام مردم افغانستان، بهویژه زنان و دختران، بهطور فزایندهای منزوی میشوند.
با این حال، نماینده ایالات متحده امریکا در این نشست تاکید کرده که کشورش متعهد به ترویج صلح و ثبات در افغانستان است، اما همچنان نسبت به سیاستهای طالبان علیه زنان و دختران نگرانی دارد. او از درخواست قطعنامه در مورد تعیین نماینده ویژه برای افغانستان استقبال کرده است. وی تاکید کرده که چنین پستی به دستیابی به پیشرفت در این کشور کمک میکند.
نماینده بریتانیا در این نشست شورای امنیت سازمان ملل گفته که طالبان مسوولیت دارند به تعهدات بینالمللی خود، از جمله لغو فوری سیاستهای محدودکننده حقوق و آزادیهای اساسی زنان، عمل کنند. نماینده بریتانیا همه طرفها، از جمله ذینفعان افغان و بینالمللی را تشویق کرده تا توصیههای ارزیابی مستقل را عملی کنند و برای افغانستانی که با مردم، همسایهگان و جامعه بینالمللی در صلح باشد، تلاش کنند.
این در حالی است که نماینده چین در شورای امنیت، تاکید کرده که اقدامهای این شورا و دبیر کل از جمله انتصاب فرستادهگان ویژه باید براساس ارتباط کامل با کشور مربوطه باشد. به گفته او، ارزیابی مستقل شورا باید در ارتباط کامل با طالبان انجام شود. نماینده چین افزوده است: «انتصاب اجباری فرستاده ویژه بدون توجه به دیدگاههای کشور نهتنها ممکن است منجر به وضعیتی شود که در آن نماینده ویژه قادر به فعالیت نباشد، بلکه ممکن است تقابل بین جامعه جهانی و مقامات افغانستان [طالبان] را نیز تشدید کند.» او تصویب این قطعنامه را عجولانه خوانده و به آن رای ممتنع داده است. به گفته او، تاریخ افغانستان نشان داده که راههای حل تحمیلشده از خارج، به شکست ختم میشود.
نماینده روسیه که او نیز به این قطعنامه رای ممتنع داده، گفته که صلح و ثبات در افغانستان ضروری است، اما جامعه بینالمللی باید به سمت رایزنیهای عملی با طالبان حرکت کند.
همزمان، نماینده فرانسه در شورای امنیت سازمان ملل گفته است که کشورش در نقشه راه بیشتر برای کمک به ادغام مجدد افغانستانی که به تعهدات بینالمللی خود احترام میگذارد، کمک خواهد کرد. با وجود این، وی آزارواذیت سیستماتیک افغانها توسط طالبان را محکوم کرده و افزوده که کشورش به پیگیری دقیق وضعیت ادامه خواهد داد تا اطمینان حاصل شود که خواستههای پنجگانه، بهویژه احترام به حقوق زنان، ادامهدهنده اقدامات بینالمللی است.
