نگاه مشترک غنی و طالبان در مساله قومیت در افغانستان

دسته: تحلیل
نویسنده: احمد فرزاد
1402/10/30
10:59 ق.ظ
بازدید: 21

پایگاه خبری تحلیلی روایت : پاک‌سازی حکومت از وجود همه‌ی اقوام دیگر، پر ساختن زندان‌ها از وجود غیر پشتون‌ها، کندن لوحه‌های دانشگاه‌ها به دلیل موجودیت واژه‌های غیر پشتو، تاکید بر توزیع شناسنامه‌های برقی با همان افغانیت و اسلامیتی که غنی توقع داشت، غصب زمین‌های اقوام دیگر، جابجایی‌های قومی، چپاول و تقسیم منابع افغانستان میان خود، کشتن و بستن اقوام غیر پشتون و صدها مورد دیگر که نشان می‌دهد نقشه را موبه‌مو دنبال می‌کنند.البته نباید فراموش کرد که این گیاه قومی در زمان امان‌الله خان در افغانستان کاشته شد، در زمان داوود ریشه دواند، داکتر نجیب، کرزی و اشرف غنی آبیاری‌اش کردند و حالا طالبان ثمرش را می‌برند.

افغانستان سرزمین متشکل از اقوام گوناگون است. هر قوم در افغانستان باورها و فرهنگ‌های ویژه‌ی خود دارد. این فرهنگ‌ها و باورها به‌جز در مواردی مثل افراطیت و دیگرستیزی که اکثراً میان پشتون‌ها بیشتر است مانعی برای زندگی مسالمت‌آمیز نیستند.

در دوران جمهوریت به‌جای تلاش برای از بین بردن شکاف‌ها میان اقوام به این مورد بیشتر دامن زده شد. کرزی در لباس ملی تلاش به ایجاد باندهای مافیایی قومی‌کرد و سپس قدرت را با تقلب به اشرف غنی سپرد. اشرف غنی احمدزی که به دیدگاه‌های ضد پشتونی مشهور است تلاش‌های زیادی انجام داد تا آتش نفاق را بیش از هرزمانی میان اقوام افغانستان شعله‌‌ورتر سازد. تلاش غنی برای خالی کردن زندان‌ها که به قول خودش از یک قوم پر شده بود؛ باعث شد تا قاتلان و تروریستان فقط و فقط به دلیل پیوند قومی با اشرف غنی از زندان‌ها آزاد شوند و دوباره به فعالیت‌های تروریستی خود علیه نظام برگردند. از جهتی سپردن نهادهای کلیدی امنیتی به افراد غیر مسلکی بی‌تجربه به دلیل قومیت، پر کردن وزارت خانه‌ها از وجود پشتون‌ها و ترفیع‌های بی‌جا و بی‌موقع برای آن‌ها، دست رد زدن به تقاضاهای اقوام دیگر، به رگبار بستن تظاهرات‌ها و انتحار کردن در میان جنازه‌های مردم، تاکید بر افغانیت و اسلامیت در شناسنامه‌های برقی، سهمیه‌بندی کردن کانکور، ایجاد مکاتبی با حمایت‌های خاص زیر نام مکتب کوچی‌ها و موارد بسیاری دیگر، باعث شد تا همه‌چیز در افغانستان در ترازوی قومیت وزن شود و غیرازاین، نه دانش و تخصص اهمیتی داشت، نه تجربه و کارایی. همین مساله دلسردی کامل شهروندان غیر پشتون را از نظام جمهوری هم افزایش داد؛ و باعث شد مردم بپذیرند که شکاف قومی در افغانستان به این سادگی‌ها قابل‌ترمیم نیست.

همچنین بخوانید: در صورت نیاز، داعش را در افغانستان مورد حمله قرار خواهیم داد

غیر از مسایل داخلی، غنی به همسایه‌های افغانستان هم به دید قومی نگاه می‌کرد. ایران را به دلیل فارسی‌زبان بودن دوست نداشت و پاکستان را هم به دلیل اینکه به پشتونستان خواهی تن نمی‌داد نمی‌پسندید. کسی که فارسی را ادیبانه‌تر صحبت می‌کرد و یا از اصطلاحات دانشگاه و دانشکده استفاده می‌کرد، جاسوس ایران خطاب می‌کردند و از جهتی در روزی که باید چرخ‌بال‌های نیروهای ارتش را به انتقال زخمی‌های این نیروها اختصاص می‌دادند، آن‌ها را فرستاده بودند تا سران پشتون پاکستانی را به کابل انتقال دهند.

این‌ها همه برای نظام جمهوریت زهری بود که هرروز نوش جانش می‌کردند.

سوال اینجاست که آیا اشتراکی میان غنی و طالبان در مساله قوم‌گرایی است یا خیر؟

در پاسخ می‌توان گفت که آنچه پس از تسلیمی افغانستان به دست طالبان مشخص شد، نشان داد که اشرف غنی با همه آن جیغ‌ودادهایش هیچ باوری به‌نظام و حکومت‌داری مردمی نداشت و تفکر او همان تفکر قبیله‌ا‌ی بود. باری در اوایل به قدرت رسیدن اشرف غنی می‌گفتند این شخص همچنان خیمه‌ی از دوران کوچی بودن پدرش را با خود دارد و آن را در میان حویلی‌اش برپا کرده‌است. این شایعه ثابت نشد اما واقعیت این است که اشرف غنی احمدزی چیزی متفاوت‌تر از این دیدگاه نداشت. او تا زمان تسلیمی افغانستان به طالبان یک سانتی‌متر از فاشیسم و تفکر برتری‌طلبانه پشتونی کوتاه نیامد و حاضر شد افغانستان را به طالبان بسپارد اما اجازه ندهد یک شخص غیر پشتون در افغانستان پا به ارگ بگذارد.

حالا طالبان با پیروی از خلف ناخلف شان همین راه را چنان محکم‌تر و جدی دنبال می‌کنند که انگار این نقشه را اشرف غنی برای آن‌ها طراحی کرده است.

همچنین بخوانید: بخارا؛ آشتی اسلام و ایران در بخارا

پاک‌سازی حکومت از وجود همه‌ی اقوام دیگر، پر ساختن زندان‌ها از وجود غیر پشتون‌ها، کندن لوحه‌های دانشگاه‌ها به دلیل موجودیت واژه‌های غیر پشتو، تاکید بر توزیع شناسنامه‌های برقی با همان افغانیت و اسلامیتی که غنی توقع داشت، غصب زمین‌های اقوام دیگر، جابجایی‌های قومی، چپاول و تقسیم منابع افغانستان میان خود، کشتن و بستن اقوام غیر پشتون و صدها مورد دیگر که نشان می‌دهد نقشه را موبه‌مو دنبال می‌کنند.

البته نباید فراموش کرد که این گیاه قومی در زمان امان‌الله خان در افغانستان کاشته شد، در زمان داوود ریشه دواند، داکتر نجیب، کرزی و اشرف غنی آبیاری‌اش کردند و حالا طالبان ثمرش را می‌برند.

نوشته های مرتبط :