نیت واقعی امریکا از تصویب طرح قطع کمک به طالبان؛ تغییر رویکرد یا بازی سیاسی جدید؟

دسته: تحلیل
نویسنده: ضیا ضیایی
1404/04/03
12:03 ب.ظ
بازدید: 14

پایگاه خبری تحلیلی روایت : سرانجام پس از ۴ سال کمک برای سرپا نگه‌داشتن حکومت ظالم و سلطه‌گر طالبان مجلس نمایندگان امریکا لایحه “جلوگیری از دسترسی تروریست‌ها به مالیات مردم امریکا” که هدف اصلی قطع کمک به گروه طالبان است را تصویب کرد. گفته شده این طرح در ظاهر تلاشی برای مقابله با سوءاستفاده طالبان از کمک‌های بشری به افغانستان است. اما در باطن، این اقدام پرده‌ای دیگر بر نمایش سیاست متناقض واشنگتن است؛ نمایشی که از زمان توافق دوحه تا امروز، ماهیت دوگانه و خیانت‌آمیز سیاست آمریکا نسبت به مردم افغانستان را آشکار می‌کند. این لایحه البته فارغ از این‌که دغدغه انسانی ندارد، بلکه سندی است بر ادامه سیاست دوگانه و عهدشکنی آمریکا که پیشتر با تحویل افغانستان به طالبان و حمایت پنهانی از این گروه صورت گرفت و همچنین ریشه در تاریخ سیاه خیانت و رفتار متناقض این کشور به متحدانش دارد.

سرانجام پس از ۴ سال کمک برای سرپا نگه‌داشتن حکومت ظالم و سلطه‌گر طالبان مجلس نمایندگان امریکا لایحه “جلوگیری از دسترسی تروریست‌ها به مالیات مردم امریکا” که هدف اصلی قطع کمک به گروه طالبان است را تصویب کرد. گفته شده این طرح در ظاهر تلاشی برای مقابله با سوءاستفاده طالبان از کمک‌های بشری به افغانستان است. اما در باطن، این اقدام پرده‌ای دیگر بر نمایش سیاست متناقض واشنگتن است؛ نمایشی که از زمان توافق دوحه تا امروز، ماهیت دوگانه و خیانت‌آمیز سیاست آمریکا نسبت به مردم افغانستان را آشکار می‌کند. این لایحه البته فارغ از این‌که دغدغه انسانی ندارد، بلکه سندی است بر ادامه سیاست دوگانه و عهدشکنی آمریکا که پیشتر با تحویل افغانستان به طالبان و حمایت پنهانی از این گروه صورت گرفت و همچنین ریشه در تاریخ سیاه خیانت و رفتار متناقض این کشور به متحدانش دارد.

توافق دوحه؛ نقشه راه خیانت به متحدان
امریکا در ۲۰ حضور در افغانستان به جای کمک به روند مردم سالاری و تحکیم دمکراسی به مردم کشور خیانت کرده و متناقض عمل کرد. این کشور علاوه بر نادیده گرفتن حق مردم در انتخابات و روند صلح و… کشور را به طالبان واگذار کرد. مذاکرات مخفیانه واشنگتن با طالبان در دوحه، بدون حضور حکومت افغانستان، اولین حلقه زنجیره خیانت بود. همانگونه که کارشناسان پیش‌بینی کرده بود، آمریکا دقیقاً مسیر ویتنام را تکرار کرد: مذاکره پشت پرده با دشمن و نادیده گرفتن متحدان وفادار. توافق دوحه نه تنها مقدمه‌ای برای خروج شتابزده و تحقیرآمیز آمریکا شد، بلکه نقشه‌ای دقیق برای تحویل افغانستان به طالبان بود. سقوط کابل در اگست ۲۰۲۱ و صحنه‌های فرار رهبران افغانستان از فرودگاه، بازسازی دقیق سکانس فرار آمریکا از سایگون در ۱۹۷۵ بود؛ جایی که متحدان ویتنامی با لگد از هواپیما بیرون پرتاب شدند. این خروج “پر هرج و مرج”، نتیجه مستقیم خیانت برنامه‌ریزی شده آمریکا به حکومت و مردم افغانستان بود.

همچنین بخوانید: نماینده روسیه: مسکو تصمیم ندارد طالبان را از فهرست گروه‌های ممنوعه حذف کند

کمک‌های میلیاردی؛ سوخت‌رسانی پنهان به ماشین سرکوب
ادعای کنگره درباره سوءاستفاده طالبان از کمک‌های بشری، تنها بخشی از واقعیتی است که دست دست‌کم ۴ سال جریان داشته است. گزارش‌ها نشان می‌دهد آمریکا در چهار سال گذشته بین ۳.۵ تا ۴ میلیارد دالر به طالبان کمک کرده است. این کمک‌ها اگرچه با برچسب “بشردوستانه” ارسال شده، اما عملاً به صورت مستقیم و غیرمستقیم (از طریق مالیات‌گیری طالبان و دخالت در توزیع) به صندوق‌های این گروه سرازیر شده است. از سویی دیگر با اذعان نمایندگانی چون تیم بورچت درباره انتقال ۴۰ میلیون دالر با جت‌های اختصاصی به طالبان، نشانه‌ای از تداوم رابطه پنهانی واشنگتن با این گروه است. این کمک‌های کلان، نه برای نجات مردم گرسنه افغانستان، بلکه برای حفظ ثبات نسبی تحت حاکمیت طالبان و پیشبرد اهداف منطقه‌ای آمریکا طراحی شده‌اند؛ اهدافی که هزینه آن را مردم افغانستان با سرکوب و محرومیت می‌پردازند. البته با تصویب طرح توقف این بسته های پول، احتمالا سازمان سیا و مقامات امریکا دنبال های راه های جایگزین برای کمک به نظام فاشیستی طالبان خواهند رفت.

دیدارهای قطر؛ رایزنی برای شناسایی حکومت جنایت
البته رسوای کمک به حکومت طالبان تنها ماجرای رابطه دوستانه امریکا و طالبان نیست. علاوه بر این در طی ۴ سال گذشته سفر مکرر مقامات بلندپایه طالبان مانند ملا متقی به قطر برای دیدار با نمایندگان آمریکا، گواه دیگری بر رابطه مستمر واشنگتن با این گروه است. اگرچه ظاهراً موضوع این مذاکرات “حقوق بشر” و “مبارزه با تروریسم” عنوان می‌شود، اما منابع همواره تأکید دارند که اجرای مواد پنهان توافق دوحه و تلاش برای شناسایی حکومت طالبان محور اصلی است. این دیدارها در حقیقت، ادامه همان “معامله کثیف” است که افغانستان را به طالبان فروخت. آمریکا با این اقدامات، عملاً به جنایت‌های طالبان علیه مردم افغانستان (محرومیت زنان از تحصیل و کار، اعدام‌های فراقضایی، سرکوب آزادی‌ها) مشروعیت می‌بخشد و نشان می‌دهد “حقوق بشر” برایش تنها ابزاری تبلیغاتی است. پیام این دیدارها روشن است. یعنی خیانت به ارزش‌های دموکراتیک در ازای منافع استراتژیک.

همچنین بخوانید: طالبان و ادعای بی نیازی از قانون

آینده رابطه؛ طالبان، قربانی بعدی خیانت آمریکا؟**
هرچند به ظاهر مجلس نمایندگان امریکا طرح قطع کمک به طالبان را تصویب کرد، اما دولت امریکا و همه مهمتر تیم امنیتی_سیاسی متشکل از سازمان سیا، وزارت خارجه و نهادهای دیگر امریکایی در خفا قطعا به روابط و کمک به طالبان از طرق مختلف ادامه خواهند داد. البته این کار تا زمانی انجام خواهد شد که طالبان در نقش پیاده نظام امریکا درست لنل کند و کاملا به دامن چین، روسیه و ایران نیافتد.

البته این را نیز نباید فراموش کرد که تاریخ روابط آمریکا با متحدانش، الگویی تکراری از خیانت را نشان می‌دهد: از رها کردن ویتنام جنوبی تا تحویل افغانستان به طالبان. امروز طالبان نیز با التماس برای کمک و شناسایی، در دام همان الگو گرفتار شده‌اند. اما تجربه ثابت کرده آمریکا هیچ متحدی را مقدس نمی‌داند. همانطور که هوشی‌مینه پس از اتحاد با آمریکا علیه فرانسه، بعداً به دشمن این کشور تبدیل شد، طالبان نیز روزی طعمه خیانت واشنگتن خواهند شد. کمک‌های مالی و سیاسی کنونی آمریکا به طالبان، تا زمانی ادامه خواهد یافت که افغانستان ابزاری برای فشار بر رقبای منطقه‌ای (چین، روسیه، ایران) باشد. اما به محض تغییر معادلات جهانی یا ظهور گزینه‌ای “بهتر”، طالبان نیز مانند حکومت جمهوریت، در “میدان بی‌کسی” رها خواهند شد. ماه عسل کنونی، پیش‌درآمد سقوطی دیگر است.

امریکا برای تحت فشار گذاشتن طالبان چقدر جدی است؟
هرچند تصویب قطع کمک به طالبان از سوی مجلس نمایندگان امریکا یک حرکت ظاهری در جهت تحت فشار قرار دادن طالبان است. اما همان طور که گفته شد هیچ تضمینی برای نیت واقعی این مسئله و اجرای آن در عمل وجود ندارد. البته این نکته نیز مهم است که لایحه جدید کنگره آمریکا علیه طالبان، نه حرکتی انسانی، بلکه بخشی از نمایش بزرگ فریب واشنگتن است. آمریکا که خود با توافق دوحه، طالبان را بر اریکه قدرت نشاند و با کمک‌های میلیاردی به تثبیت حکومت آنها کمک کرد، امروز با ژستی انساندوستانه می‌خواهد چهره خیانت خود را پاک کند. مردم افغانستان قربانی این بازی دوگانه‌اند: از یک سو تحت سرکوب طالبان هستند و از سوی دیگر، کمک‌های حیاتی به بهانه “جلوگیری از سوءاستفاده” محدود می‌شود. درس تاریخ اما روشن است: خیانت واشنگتن به متحدانش پایانی ندارد. طالبان نیز با سرکوبگری روزی قربانی این چرخه خواهند شد، اما افغانستان و مردم آن همواره بازنده نهایی این بازی بزرگِ قدرت هستند. تا زمانی که آمریکا سیاست‌های استعماری خود را ادامه می‌دهد، مردمان کشور محکوم به تکرار تراژدی‌های ویتنام و سایگون خواهند بود.

همچنین بخوانید: معاون دبیرکل سازمان ملل: هدف نشست دوحه به رسمیت شناختن طالبان نیست

نوشته های مرتبط :