زلمی خلیلزاد یک شخصیت تأثیرگذار در دهههای پسینِ تاریخ معاصر افغانستان است که نقشهای مختلف در تحولات سیاسی این کشور ایفا کرده است. او که خود از یک خانواده پشتون است، از زمان حکومت انتقالی تا دوره های بعدی به ویژه در دوران مذاکرات صلح با طالبان، در سیاستهای افغانستان حضور پررنگی داشته است/ دارد. بعد از جهاد و پیروزی مجاهدین در مقابل قشون سرخ، رهبری افغانستان را استاد ربانی به عهده گرفت که از قوم تاجیک و یک چهره ملی و قابل تایید اکثریت اقوام افغانستان بود. استاد ربانی با وجود همه چالش های موجود، توانست به مدت